Debaty sejmoweXII Kadencja

Interpelacja w sprawie materiałów zmodyfikowanych genetycznie

   Szanowny Panie Ministrze! Jak donosi prasa, producenci środków żywienia zwierząt wprowadzają na polski rynek materiały zmodyfikowane genetycznie, nie informując, czy zawierają one dozwoloną przez nasze Ministerstwo Środowiska sekwencję genów. W ocenie Najwyższej Izby Kontroli jednym z powodów tych zaniedbań jest m.in. niedostateczny nadzór inspekcji weterynaryjnej i inspekcji jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych przy przejściach granicznych, których nie wyposażono w odpowiednie narzędzia pozwalające na wykrycie genetycznie zmodyfikowanych substancji. W ramach kontroli nadzoru nad środkami żywienia zwierząt NIK sprawdziła działalność 57 jednostek. Zbadano m.in. nadzór nad wytwarzaniem, obrotem i stosowaniem środków żywienia zwierząt, materiałami paszowymi pochodzenia roślinnego oraz zagospodarowanie materiałów paszowych pochodzenia zwierzęcego i utylizację odpadów. Kontrola ujawniła, iż Główny Inspektorat Weterynarii nie stworzył żadnego systemu monitorowania produkcji pasz i surowców pochodzenia zwierzęcego. Ponadto prowadził nierzetelnie ewidencje podmiotów zajmujących się wytwarzaniem środków żywienia zwierząt i ich obrotem oraz obrotem środkami farmaceutycznymi. Kontrola wykazała też brak rejestru gospodarstw, w których hoduje się zwierzęta. Wykryto również nieprawidłowości w utylizacji odpadów poubojowych i padłych zwierząt, co według Izby może prowadzić do zagrożenia bezpieczeństwa sanitarnego kraju. Istotne zagrożenie stanowiły odpady uzyskane podczas uboju trzody chlewnej i bydła niepoddanego badaniom lekarsko-weterynaryjnym. Ustalono też, że 7 spośród 38 skontrolowanych producentów środków żywienia zwierząt wprowadzało materiał genetycznie zmodyfikowany, nie precyzując, czy produkt należy do odmiany i linii o ściśle określonej sekwencji genów, na które zezwala minister środowiska (decyzja nr 20/2002 z 21 czerwca 2002 roku). Ponadto na przywożonych paszach brak było oznaczeń jej składników. NIK wskazała też na pogarszającą się sytuację ekonomiczną spółek rynków hurtowych. Kontrola objęła 2002 rok i I kwartał 2003 roku. Dotyczyła ona w sumie 7 spółek akcyjnych tworzących rynki hurtowe. Jedynie 4 z nich wykazują rentowność (łączne zyski za 2002 rok to tylko nieco ponad 730 tys. zł). Pozostałe 3 odnotowały straty w wysokości ponad 11 mln zł. W ocenie NIK przyczyną tej sytuacji było m.in. nietrafne określenie wielkości obrotu towarowego w regionach, w których zlokalizowano rynki hurtowe, pojawienie się nowych wielkich sieci handlowych, a także zaciągnięcie zbyt drogich kredytów inwestycyjnych i wysokich kosztów amortyzacji majątku, w większości niewykorzystanego. W sześciu spółkach wartość ewidencyjna tego niewykorzystanego majątku wynosiła łącznie ponad 68 mln zł. Izba wskazuje też na niedostateczny i mało skuteczny według niej nadzór Ministerstwa Rolnictwa oraz współdziałających agencji rządowych (Agencji Rynku Rolnego i Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa) nad efektywnym wykorzystaniem środków publicznych przez spółki rynków hurtowych. Według NIK głównymi akcjonariuszami rynku rolno-spożywczego powinni być producenci rolni, grupy producentów i ich związki oraz organizacje ze środowiska rolnego o dużym potencjale produkcyjnym i handlowym.    Wobec powyższego pytam Pana Ministra:    1. Czy prawdą jest, że producenci środków żywienia zwierząt wprowadzają na polski rynek materiały zmodyfikowane genetycznie, nie informując, czy zawierają one dozwoloną przez nasze Ministerstwo Środowiska sekwencję genów?    2. Czy prawdą jest, że przyczyną tych zaniedbań jest niedostateczny nadzór inspekcji weterynaryjnej i inspekcji jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych przy przejściach granicznych, których nie wyposażono w odpowiednie narzędzia pozwalające na wykrycie genetycznie zmodyfikowanych substancji?    3. Jakie kroki zamierza podjąć Pan Minister, aby usunąć nieprawidłowości wskazane przez Najwyższą Izbę Kontroli w raporcie?    Z poważaniem    Poseł Anna Sobecka    Toruń, dnia 1 marca 2004 r.